Yedekler Nasıl Şifrelenir? Bulut ve Harici Disk Yedekleri

Yedekleri neden şifrelemelisiniz?

Bilgisayarınızın diski BitLocker ile, telefonunuz ekran kilidiyle korunuyor olabilir. Ama yedek, aynı verilerin ikinci kopyasıdır ve çoğu zaman daha az korunur. Masa çekmecesinde duran bir harici disk, çantada taşınan bir USB bellek veya bilgisayara alınmış bir telefon yedeği; fotoğraflarınızı, belgelerinizi, hatta kayıtlı şifrelerinizi içerebilir.

Apple'ın Time Machine belgesi bu riski açıkça yazıyor: harici bir diske yedek alır ve disk şifrelemesi kullanmazsanız, diski ele geçiren herkes diske yedeklenen tüm verileri okuyabilir. Aynı durum Windows'taki harici diskler için de geçerlidir. Şifrelenmiş bir yedek ise kaybolsa bile parolası olmadan okunamaz.

Önce doğru yedek düzeni: 3-2-1 kuralı

ABD siber güvenlik ajansı CISA'nın (eski adıyla US-CERT) yedekleme rehberi, önemli dosyalar için 3-2-1 kuralını önerir:

• 3 kopya: Önemli her dosyanın biri asıl, ikisi yedek olmak üzere 3 kopyası olsun.
• 2 farklı ortam: Kopyaları farklı tehlikelere karşı iki farklı türde ortamda tutun (örneğin harici disk ve bulut).
• 1 kopya dışarıda: Bir kopyayı evinizin veya iş yerinizin dışında saklayın.

Şifreleme bu düzene eklenen katmandır: evin dışına çıkan her kopya, kaybolma veya çalınma riski taşıdığı için özellikle şifrelenmelidir.

Harici disk şifreleme: Windows

Windows'un Pro, Enterprise ve Education sürümlerinde harici disk şifreleme için program gerekmez. BitLocker'ın çıkarılabilir sürücüler için kullanılan hâli olan BitLocker To Go, Microsoft'a göre USB bellekleri, SD kartları ve harici sabit diskleri şifreler; şifrelemeden sonra diske yazılan her dosya da kendiliğinden şifrelenir. Bu, yedekleme için idealdir: diski bir kez şifreler, sonra her zamanki gibi yedek alırsınız.

Kısaca adımlar: diski takın, dosya gezgininde sürücüye sağ tıklayıp BitLocker'ı aç'ı seçin, bir parola belirleyin, kurtarma anahtarını yedekleyin ve şifrelemeyi başlatın. Harici hard disk şifreleme adımlarının ekran ekran anlatımı, kurtarma anahtarının saklanması ve şifreli diskin başka bilgisayarda açılması USB belleğe şifre koyma rehberinde; yöntem harici diskler için aynıdır.

Windows Home kullanıyorsanız: Home sürümündeki Cihaz şifrelemesi sistem sürücüsünü ve sabit sürücüleri kapsar, harici disklerde BitLocker To Go bulunmaz. Bu durumda en pratik yol, yedeklenecek klasörleri 7-Zip ile AES-256 şifreli bir arşive koyup arşivi harici diske kopyalamaktır. Adımlar klasöre şifre koyma yazısında. Bu yöntemde diske şifresiz kopyalanan dosyaların korumasız kaldığını unutmayın.

Harici disk şifreleme: Mac ve Time Machine

Apple'a göre yedeklerinizi güvenli tutmanın en iyi yolu yedekleme diskinizi şifrelemektir. Şifresiz bir Time Machine diskini şifreli hâle getirmek için:

1. Dock'ta Finder simgesine tıklayın.
2. Kontrol tuşuna basılı tutarak yedekleme diskinize tıklayın ve Şifrele'yi seçin.
3. Şifreleme parolası ve Parolayı doğrula alanlarına parolanızı yazın, ardından bir parola ipucu girin.
4. Diski Şifrele'ye tıklayın.

Apple'a göre Mac'e doğrudan bağlı bir diski (örneğin harici disk) şifreli yedeklemeye geçirdiğinizde verileriniz korunur ve şifrelenir; ağdaki bir yedekleme diskinde ise mevcut yedekler silinip yeni şifreli yedek kümeleri oluşturulur. Parola ipucuna parolanın kendisini veya kolayca çözülebilecek bir ipucunu yazmayın; ipucu, diski bulan herkesin görebileceği bir bilgidir.

iPhone yedek şifreleme

Bilgisayara alınan yedek

Apple'ın belirttiğine göre bilgisayara alınan iPhone yedeği varsayılan olarak şifrelenmez. Şifreli yedek ayrıca kayıtlı parolalarınız gibi şifresiz yedekte bulunmayan bilgileri de içerebilir. Açmak için:

1. Mac'te Finder'ı, Windows'ta Apple Aygıtları uygulamasını açın (bu uygulama yoksa veya Mac'inizde macOS Mojave ya da öncesi yüklüyse iTunes'u kullanın).
2. iPhone'u USB kablosuyla bağlayın ve bilgisayarda aygıtınızı seçin.
3. Genel veya Özet sekmesindeki Yedeklemeler bölümünde Yerel yedeklemeyi şifrele'yi işaretleyin.
4. İstendiğinde bir parola oluşturun. Apple'a göre yedek hemen başlar ve önceki yedekler şifrelenerek üzerine yazılır.

Apple'a göre bu parolayı unutursanız önceki şifreli yedeklerinizi kullanamazsınız; yalnızca yeni bir parolayla yeni bir yedek alabilirsiniz. Parolayı bir şifre yöneticisine kaydedin.

iCloud yedeği ve İleri Düzey Veri Koruma

Apple, iCloud verileri için iki seçenek sunar. Standart veri korumada iCloud verileriniz aktarım sırasında ve sunucuda şifrelenir, ama anahtarlar Apple'ın veri merkezlerinde korunur; bu sayede parolanızı unutsanız da Apple verilerinizi kurtarmanıza yardım edebilir. İleri Düzey Veri Koruma ise isteğe bağlıdır ve iCloud Yedekleme, Fotoğraflar ve Notlar dahil verilerin çoğunu uçtan uca şifreler; Apple dahil kimse bu verilere erişemez.

Açmak için iPhone'da Ayarlar'da adınıza, ardından iCloud'a dokunun, aşağı kaydırıp İleri Düzey Veri Koruma'yı seçin ve İleri Düzey Veri Koruma'yı Aç'a dokunun. Apple'a göre bunun için iki faktörlü kimlik doğrulama, aygıtta bir parola ve hesabınızdaki tüm aygıtlarda güncel yazılım gerekir; açmadan önce en az bir kurtarma kişisi veya 28 karakterlik bir kurtarma anahtarı ayarlamanız istenir. Bu özellik açıkken hesabınıza erişimi kaybederseniz Apple verilerinizi kurtaramaz, bu yüzden kurtarma yöntemlerini ciddiye alın.

Android yedek şifreleme

Android'de ayrı bir yedek parolası yoktur; Google yedeğiniz ekran kilidinize dayanır. Google'ın açıklamasına göre yedek verileriniz Google'a yüklenir, aktarım sırasında şifrelenir ve bir kısmı cihazınızın ekran kilidi PIN'i, deseni veya şifresiyle uçtan uca şifrelenir. Bunun için ekran kilidinin kaydırma veya Smart Lock değil, gerçek bir PIN, desen ya da şifre olması gerekir. Google'a göre Google Fotoğraflar'daki fotoğraf ve videolar ile operatörden gelen MMS medyaları ekran kilidiyle şifrelenmez.

Bu tasarımın bir sonucu daha var: Google'a göre yeni veya sıfırlanmış bir telefona yedeği geri yüklerken, yedekleme sırasında kullandığınız PIN'i veya deseni bilmeniz gerekir. Ekran kilidi seçimi için telefon ekran kilidi, telefonun kendi şifrelemesi için telefon şifreleme nedir yazılarına bakabilirsiniz.

Yedek şifreleme yöntemleri: özet tablo

Şifreli yedeklerde en sık yapılan hatalar

• Parolayı yedeğin içinde saklamak: Yedek parolasını veya BitLocker kurtarma anahtarını aynı diskte tutmak, kilidin anahtarını kilidin içine koymaktır. Şifre yöneticisine ve basılı olarak ayrı bir yere kaydedin.
• Zayıf parola: Yedek, çalındığında saldırganın bol zamanı olan bir hedeftir. En az 12-15 karakterlik rastgele bir parola seçin; şifre üretici ile oluşturabilirsiniz.
• Geri yüklemeyi hiç denememek: Birkaç ayda bir, şifreli yedekten tek bir dosyayı geri yüklemeyi deneyin. Parolayı hatırladığınızı ve yedeğin sağlam olduğunu böyle anlarsınız.
• Tek kopyaya güvenmek: Şifreli tek bir harici disk bozulursa hem asıl hem yedek gidebilir; 3-2-1 kuralını hatırlayın.

Kaynaklar: Apple – Time Machine yedekleme diskinizi güvenli tutma, Apple – iPhone şifreli yedeklemeler hakkında, Apple – iCloud İçin İleri Düzey Veri Koruma'yı açma, Apple – iCloud veri güvenliğine genel bakış, Android Yardım – Verileri yedekleme veya geri yükleme, Microsoft Learn – BitLocker FAQ (İngilizce), CISA – Data Backup Options (İngilizce).